Wanneer ‘sterk zijn’ tegen je begint te werken
“Jij bent zo sterk.”
Het klinkt als een compliment.
En vaak is het dat ook.
Veel mensen die bij mij komen, hebben jarenlang geleerd om door te gaan. Ze lossen dingen op. Ze dragen verantwoordelijkheid. Ze vallen niet snel uit. Ze staan er voor hun werk, hun gezin, hun omgeving.
Sterk zijn heeft hen ver gebracht.
Maar ergens onderweg verandert die kracht van richting.
Sterk zijn is geen persoonlijkheid, het is een fase
We doen vaak alsof veerkracht een vast onderdeel van iemands karakter is. Alsof sommige mensen nu eenmaal sterker zijn dan anderen.
In de praktijk zie ik iets anders.
Sterk zijn ontstaat meestal omdat het ooit nodig was.
Misschien groeide je op in een omgeving waar weinig ruimte was voor jouw gevoelens.
Misschien leerde je al jong dat doorgaan veiliger was dan stilvallen.
Misschien werd er veel van je verwacht en heb je je daaraan aangepast.
Wat begon als een overlevingsstrategie, werd langzaam een identiteit.
En zolang het werkt, voelt het logisch.
Het kantelpunt: wanneer kracht uitputting wordt
Het probleem ontstaat niet omdat je sterk bent.
Het ontstaat wanneer je alleen nog maar sterk kunt zijn.
Rust voelt dan ongemakkelijk.
Grenzen aangeven voelt egoïstisch.
Hulp vragen voelt alsof je faalt.
Veel mensen merken pas dat er iets schuurt wanneer hun lichaam begint te protesteren: vermoeidheid, spanning, slaapproblemen, emotionele uitputting.
Niet omdat ze zwak zijn.
Maar omdat hun systeem jarenlang heeft gedragen zonder echte ontlasting.
Wat ooit een beschermende strategie was, wordt langzaam een bron van overbelasting.
De identiteit van ‘de sterke’
Een van de moeilijkste stappen in herstel is niet het loslaten van taken maar het loslaten van het beeld dat je van jezelf hebt opgebouwd.
“Ik ben degene die alles aankan.”
“Ik moet het zelf oplossen.”
“Als ik stop, wie ben ik dan nog?”
Sterk zijn kan zo verweven raken met wie je denkt te zijn, dat vertragen voelt alsof je jezelf kwijtraakt.
Maar herstel gaat niet over minder sterk worden.
Het gaat over flexibiliteit.
Over leren voelen wanneer kracht helpend is… en wanneer zachtheid eigenlijk meer moed vraagt.
Van altijd doorgaan naar bewust kiezen
De mensen die vastlopen in burn-out zijn zelden mensen die niet willen.
Het zijn mensen die te lang zijn blijven volhouden.
Herstel begint vaak niet met grote veranderingen, maar met kleine momenten van eerlijkheid:
Waar blijf ik doorgaan terwijl ik eigenlijk moe ben?
Waar draag ik meer dan van mij gevraagd wordt?
En misschien wel de belangrijkste vraag:
Wie ben ik als ik niet alleen maar sterk hoef te zijn?
Sterk zijn mag.
Maar het hoeft niet je enige manier van bestaan te blijven.